TÜBİTAK BİLGEM tarafından geliştirilen yerli büyük dil modeli BİLGE, son hazırlıkların tamamlanmasının ardından genel kullanıma sunulmaya hazırlanıyor. Türkçenin dil yapısı ve kültürel birikimini merkeze alan model; metin üretimi, çeviri, özetleme, doküman analizi ve kurumsal yapay zekâ uygulamalarında kullanılabilecek.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı himayesinde geliştirilen BİLGE, Türkçe odaklı, dijital egemenliği destekleyen ve yüksek performanslı milli bir yapay zekâ ekosisteminin temel bileşenlerinden biri olarak tasarlandı. Proje; ulusal verilerin korunması, yerli yapay zekâ modellerinin yaygınlaştırılması ve yüksek kapasiteli büyük dil modellerinin yerel kaynaklarla geliştirilmesini hedefliyor.
Türkçe odaklı yetenekler sunuyor
BİLGE, doğal ve akıcı Türkçeyle raporlar, yazışmalar ve içerik taslakları hazırlayabiliyor. Uzun metinleri özetleyebiliyor, belge içeriklerini analiz edebiliyor ve bağlama uygun yanıtlar üretebiliyor.
Model ayrıca:
- Türkçe-İngilizce çeviri yapabiliyor,
- Deyim ve kültürel referansları doğru aktarmayı hedefliyor,
- Hukuki metin analizi ve mevzuat sorgulamalarında kullanılabiliyor,
- Kurumsal bilgi bankalarıyla entegre çalışabiliyor,
- Çağrı merkezi ve danışmanlık sistemlerine altyapı sağlayabiliyor.
Kamu ve özel sektörde geniş kullanım alanı
BİLGE'nin;
- kamu hizmetleri,
- bankacılık ve finans,
- sağlık,
- eğitim,
- müşteri hizmetleri,
- içerik üretimi,
- doküman analizi,
- iş süreçlerinin otomasyonu
gibi birçok alanda kullanılabilmesi öngörülüyor.
Sağlık alanında tıbbi kayıtların işlenmesi, klinik doküman analizi ve karar destek sistemlerinde; finans sektöründe ise raporlama ve doküman analizinde destek sağlaması hedefleniyor.
"Türk gibi düşünen" model hedefi
Projede, modelin yalnızca Türkçeye çevrilmiş cevaplar üretmesi değil, Türkçeyi temel düşünme dili olarak kullanması amaçlanıyor.
Bu kapsamda BİLGE'nin:
- Türkçenin dilsel inceliklerini,
- tarihsel arka planını,
- kültürel referanslarını
dikkate alarak daha doğal ve yerinde yanıtlar üretmesi hedefleniyor.
Ayrıca sistemin Türkçeyi daha düşük enerji tüketimi ve daha yüksek verimlilikle işleyebildiği belirtiliyor.
Yerli altyapı ve farklı model seçenekleri
TÜBİTAK BİLGEM mühendisleri tarafından uçtan uca geliştirilen BİLGE'nin tüm bileşenlerinin yerli olarak üretildiği ifade ediliyor.
BİLGE ailesi;
- 1 milyar,
- 1,9 milyar,
- 27 milyar,
- geliştirme aşamasındaki 122 milyar parametreli
farklı model seçeneklerinden oluşuyor.
122 milyar parametreli modelin özellikle karmaşık akıl yürütme ve uzmanlık gerektiren görevlerde kullanılmak üzere geliştirildiği belirtiliyor.
Genel kullanıma açılması bekleniyor
BİLGE henüz herkesin kullanımına açılmış değil. Projeye ilişkin son hazırlıkların sürdüğü belirtilirken, erişim süreci, kullanım koşulları ve diğer duyuruların yalnızca Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK tarafından yapılacak resmi açıklamalarla paylaşılacağı ifade edildi.