Yargıtay, milyonlarca dul ve yetimi ilgilendiren “çift emekli maaşı” tartışmasına ilişkin emsal niteliğinde bir karara imza attı. Karara göre, hem eşten hem babadan ölüm aylığı almak isteyen hak sahipleri yalnızca yüksek olan aylığı tercih edebilecek.
Karar, sosyal güvenlik sisteminde uzun süredir devam eden belirsizliği giderdi. Özellikle ikinci maaş talebinde belirleyici unsurun, hakkın doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuat olduğu vurgulandı.
Dava nasıl başladı?
Dava, eşini kaybeden bir kadının SSK (4/1-a) kapsamında ölüm aylığı almasının ardından, babasının vefatı nedeniyle Bağ-Kur (4/1-b) statüsünde ikinci bir aylık talep etmesiyle açıldı.
İlk derece mahkemesi başvuruyu reddederken, Bölge Adliye Mahkemesi davacı lehine karar verdi. Ancak dosyayı inceleyen Yargıtay 10. Hukuk Dairesi kararı bozdu ve konu Hukuk Genel Kurulu’na taşındı.
Üç temel kriter
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararında, ölüm sigortasından aylık bağlanabilmesi için yalnızca hak sahibi olmanın yeterli olmadığı belirtildi. Kararda öne çıkan kriterler şöyle sıralandı:
-
Sigortalıya ilişkin şartlar, ölüm tarihinde yürürlükte olan mevzuata göre değerlendirilecek.
-
Hak sahibine ilişkin şartlar, hak sahipliği sıfatının kazanıldığı tarihteki kanuna göre belirlenecek.
-
Hakkı doğuran olay esas alınacak.
Kurul, davacının babasından maaş alma hakkını eşinin vefatından sonra kazandığını ve bu nedenle 5510 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanması gerektiğini belirtti. Söz konusu kanuna göre hem eşten hem babadan aynı anda maaş alınması mümkün değil; yalnızca yüksek olan aylık tercih edilebiliyor.
Kimleri etkiliyor?
Karar, özellikle “Babam eski tarihte vefat etti, hakkım saklıdır” düşüncesinde olan hak sahiplerini yakından ilgilendiriyor. İkinci maaş için şartların gerçekleştiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuatın esas alınacağı netlik kazandı.
